BOG‘DORCHILIKDA ZAMONAVIY SUG‘ORISH TIZIMLARINI BOSHQARISHNING ALGORITMIK VA DASTURIY TA’MINOTINI TAKOMILLASHTIRISH
Kalit so‘zlar:
Aqlli qishloq xo‘jaligi, IoT, evapotranspiratsiya, mashinali o‘qitish, Random Forest, mikrokontrollerlar, suvni tejashAnnotatsiya
Ushbu maqolada bog‘dorchilikda suv resurslaridan samarali foydalanish maqsadida aqlli (smart) sug‘orish tizimlarining algoritmik va dasturiy ta’minotini ishlab chiqish masalalari tadqiq qilingan. An’anaviy va zamonaviy sug‘orish usullarining qiyosiy tahlili o‘tkazilgan. Asosiy e’tibor Penman-Monteyt usuli asosida evapotranspiratsiyani hisoblash va Mashinali O‘qitish (Machine Learning - ML) algoritmlari, xususan, “Random Forest” (Tasodifiy O‘rmon) usuli yordamida tuproq namligini bashorat qilishga qaratilgan. Maqola doirasida tizimning ishlash mantiqini ifodalovchi Python dasturiy kodlari keltirilgan.Adabiyotlar
1. Allen, R. G., Pereira, L. S., Raes, D., & Smith, M. (1998). Crop evapotranspiration - Guidelines for computing crop water requirements - FAO Irrigation and drainage paper 56. Rome.
2. Goap, A., Sharma, D., Shukla, A. K., & Krishna, C. R. (2018). An IoT based smart irrigation system using Machine Learning and Open Source technologies. Computers and Electronics in Agriculture, 155, 41-49.
3. Goldstein, A., Fink, L., Meiti, A., et al. (2017). Applying machine learning on sensor data for irrigation recommendations: revealing the agronomist’s tacit knowledge. Precision Agriculture, 19, 421–444.
4. Costa, J. M., et al. (2020). Modern viticulture in southern Europe: Vulnerabilities and strategies for adaptation to water scarcity. Agricultural Water Management, 240, 106306.
5. O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi ma’lumotlari. (2023). Suv tejovchi texnologiyalarni joriy etish strategiyasi.
2. Goap, A., Sharma, D., Shukla, A. K., & Krishna, C. R. (2018). An IoT based smart irrigation system using Machine Learning and Open Source technologies. Computers and Electronics in Agriculture, 155, 41-49.
3. Goldstein, A., Fink, L., Meiti, A., et al. (2017). Applying machine learning on sensor data for irrigation recommendations: revealing the agronomist’s tacit knowledge. Precision Agriculture, 19, 421–444.
4. Costa, J. M., et al. (2020). Modern viticulture in southern Europe: Vulnerabilities and strategies for adaptation to water scarcity. Agricultural Water Management, 240, 106306.
5. O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi ma’lumotlari. (2023). Suv tejovchi texnologiyalarni joriy etish strategiyasi.
Yuklab olishlar
Nashr etilgan
2025-12-29
Son
Bo‘lim
Articles